EEM Groepenkasten

Column: TURKIJE, WAAR MOET DAT HEEN?

turkse vlagTwee keer was ik tot nu toe op vakantie in Turkije. De eerste keer was jaren geleden toen mijn vrouw en ik de wereldstad Istanboel bezochten. Een stad met net zoveel inwoners als in heel Nederland. Ontzettend druk en chaotisch.

De ene na de andere indruk deed ik op, hetgeen al begon om zes uur ’s morgens als de luidsprekers op de minaretten van de naast het hotel gelegen moskee de gelovigen opriepen tot gebed. De ontmoeting van twee culturen in één stad. Waar je seksshops ziet naast de moskee. De Hagia Sophia, de inmiddels tot museum omgetoverde moskee, waar eeuwenoude fresco’s van Jezus Christus’ kruisiging uit de tijd dat het nog een kathedraal was, een onwennig contrast vormen met de mozaïeken uit de tijd dat het gebouw als moskee diende. De kruidenmarkt, de grote overdekte bazaar met wel vijfduizend winkeltjes en zo kan ik doorgaan.

Ondanks de chaos, de drukte en het hectische verkeer herinner ik me het meest de vriendelijkheid en gastvrijheid van de mensen in het hotel, in de winkels en restaurants, maar ook de schoenenpoetser op straat met zijn praatjes en de man in de kiosk die ons een glas thee aanbood. Ook een strandvakantie drie jaar geleden in een all-inclusive resort liet me diezelfde gastvrijheid zien. Van de kamermeisjes die de bedden opmaakten tot de ober die me geregeld ongevraagd van mijn favoriete espresso voorzag. Hoe onvergetelijk en ongedwongen was die tijd! Hoe anders is het nu?

De staatsgreep die afgelopen 15 juli plaatsvond- we waren nog niet eens bekomen van de aanslag in Nice- legt toch een van de zwakheden van de Turkse staat bloot. De sluimerende strijd tussen de democratisch gekozen burgerregering en het vanouds machtige leger om de invloedrijke posities in het land stak plotseling de kop weer op. Net als in 1980. Weer is het onrustig! Waarom?

Het ging zo goed met Turkije, de economie liet fantastische groeicijfers zien en er werd zelfs nagedacht over toetreding tot de Europese Unie. Een land met 80 miljoen inwoners biedt een geweldige afzetmarkt en heeft zelf ook veel te bieden. In 2014 werd premier Tayyip Erdogan president maar van lieverlee trok hij de touwtjes steviger aan. Zijn op islamitische leest geschoeide beleid werd alom gewaardeerd en toegejuicht. Erdogan ontpopte zich meer en meer als een president die dictatoriale trekjes vertoont. Ook richting de minderheden die in Turkije leven. Is hij bezig een tweede Poetin te worden? Zuivert nu het leger en het ambtenarenkorps, ontslaat 2700 rechters en overweegt nu zelfs de doodstraf weer in te voeren!……Waar moet dat heen?

Diverse bomaanslagen in Turkse steden laten zien dat er barsten in de Turkse eenheid zijn ontstaan. Ik maak me zorgen over het Turkse kruitvat. Nog een klein vonkje en………..

Reizen naar Turkije – toerisme is een van de pijlers waarop de Turkse economie rust- is zienderogen afgenomen. Hotels langs de kust staan leeg . Je kunt voor spotprijzen een vijfsterrenresort boeken! Maar wil je wel naar een land waar het zo onrustig is? Lig je wel zo lekker op het strand als je weet dat elk moment de vlam in de pan kan slaan? Egypte en Tunesië gingen Turkije voor en liggen nu ook op apegapen wat toerisme betreft. Jaren teruggeworpen, slecht voor de welvaart en het gevoel van veiligheid van de inwoners. Gebrek aan stabiliteit en toekomstperspectief. Die inwoners weten het wel. Ze verlaten het land in drommen richting West –Europa! Geef ze eens ongelijk! En wij staan ze niet met open armen op te wachten, blijkt!

Mijn geschiedenisleraar zei vroeger tegen me: “Ken het verleden, kijk naar de situatie van vandaag en je kunt de toekomst voorspellen!” Ik ben bang dat hij gelijk krijgt.

Harry Nibbelke