EEM Groepenkasten

De belangrijkste solo van het jaar: De Taptoe en de Last Post

Dodenherdenking Klazienaveen 2016 Purit NoritHet duurt slechts 1 minuut en 13 seconden, maar het is de belangrijkste solo van het jaar: de Taptoe, die voorafgaand de 2 minuten stilte op 4 mei wordt gespeeld. Voor de blazers een enorme opgave, want elke noot van de Taptoe moet raak zijn.

Taptoe of Last Post

Elk jaar wordt vlak voor de 2 minuten stilte tijdens de Dodenherdenking op 4 mei de Taptoe gespeeld. Deze wordt gespeeld op een trompet of op een hoorn. Soms wordt ook de Last Post gespeeld. Wat is het verschil en wanneer wordt de Taptoe en wanneer de Last Post gespeeld? De 2 stukken lijken erg op elkaar. De Last Post duurt iets langer (1 minuut en 40 seconden) dan de Taptoe (1 minuut en 13 seconden).

De Taptoe wordt bij Nederlandse herdenkingen gespeeld, zoals op 4 mei op de Dam in Amsterdam. De Last Post wordt gespeeld als de herdenkingen een buitenlands karakter hebben, zoals destijds bij de repatriëring van de (internationale) slachtoffers van de MH17-vliegramp in Oekraïne.

De Taptoe en de Last Post: zo zit het in elkaar

  • Het Taptoe-signaal wordt gespeeld op een trompet of hoorn en luidt de 2 minuten stilte in bij de Dodenherdenking op 4 mei.
  • De Taptoe neemt een zeer bijzondere plek in in de militaire muziek. Oorspronkelijk was het een signaal dat werd geslagen op een trom of geblazen op de pijperfluit, trompet of hoorn. Dit signaal, ook wel ‘Retraite’ (terugtocht) genoemd, vindt zijn oorsprong omstreekt het jaar 1600. Het spelen van dit signaal stond gelijk aan het doorgeven van een bevel.
  • Het Taptoe-signaal was voor soldaten het bevel om zich naar de nachtverblijven te begeven, want de ‘tap’ ging ‘toe’.
  • Door de jaren heen heeft het Taptoe-signaal een sterke ceremoniële traditie opgebouwd. Het is de onmiskenbare begeleider van herdenkingen en begrafenissen met militaire eer. Het Nationaal Comité 4 en 5 mei adviseert daarom bij herdenkingen op 4 mei de Taptoe te spelen.
  • De Taptoe toont veel gelijkenissen met het Britse Last Post, dat ook in Nederland goed bekend is door overlevering via Britse geallieerden.
  • De Last Post is in 1919 gecomponeerd en gebaseerd op het Nederlandse Taptoe-signaal. De Last Post is volgens het Nederlands Comité 4 en 5 mei geen algemeen internationaal signaal. Het is voornamelijk verbonden aan de Britse traditie van herdenken. Amerikanen spelen The Taps en de Fransen Au Morts.
  • Het Taptoe-signaal wordt door militaire musici altijd live gespeeld.

Peter van Dinther, inmiddels oud-muzikant van de Marinierskapel, gaf hierover in 2011 een toelichting bij de AVRO:

(Bron: Dagblad van het Noorden/WikiPedia/Koninklijke Marine)