EEM Groepenkasten

Klazienaveen – het begon allemaal in 1884 – deel 4

Klazienaveen vroeger turfstrooiselfabriek

Klazienaveen – In 2014 is het 130 jaar geleden dat Klazienaveen is ontstaan. Van een veenkeet in 1884 tot het moderne woon/winkelcomplex Het Schip als onderdeel van een dynamisch dorp anno 2014. Klazienaveen heeft een relatief korte maar bewogen veenkoloniale geschiedenis achter de rug.

Veen, turf en ontginning, het heeft klazienaveen gevormd tot wat het nu is.

In een reeks verhalen van Jans Jagt kijkt hij terug op de geschiedenis van Klazienaveen. Dit keer de twaalfde aflevering en daarmee ook de slotaflevering.

Gezellig

Geert Veenstra junior begon in 1903 dus als machine-bankwerker bij de turfstrooiselfabriek van de Firma W.A.Scholten. Het gezin bewoonde een gezellig huisje met een tuin aan het Scholtenskanaal. Zijn werk betaalde aanzienlijk beter dan dat van de veenarbeiders.

Schuin achter het huisje bouwde de Maatschappij de marechaussee-kazerne. Wat een prachtig gebouw in een gebied dat volgens Scholten moest uitgroeien tot het centrum van het dorp Klazienaveen. Maar velen twijfelden er aan of dit ooit werkelijkheid zou worden want in 1903 werd de nieuwe Heilige Henricuskerk geopend. Meestal stond de kerk in het midden van het dorp. Dus waarom ook niet in Klazienaveen.

Klazienaveen vroeger Marechausseekazerne

Rondom de Dordsebrug werd al gebouwd en ook op de plek waar het Scholtenskanaal in het van Echtenskanaal stroomt, werd gebouwd. Misschien nog belangrijker voor centrumvorming was dat de katholieke kerk een tijdlang eindpunt was voor de tram. Hierdoor werd er ook een café gebouwd.

Genoeg te doen in Klazienaveen dus. Driehonderd meter ten zuiden van het huis van Geert Veenstra jr. werd zelfs een doktersvilla gebouwd, ja ook door de firma Scholten. Dokter Labertee was de eerste bewoner en zijn visites waren een bezienswaardigheid in het dorp. Met een statig Fries paard en luxe koets bezocht hij zijn patiënten over de vaak nog onbegaanbare wegen.

Klazienaveen vroeger dokterswoning

Geert was inmiddels ook al weer begin veertig en zijn zes kinderen groeiden als kool, de oudste was 18 en de jongste 12 jaar.

Het is eind 1903 en het stormt en sneeuwt. Zoon Freek van 18 komt ’s avonds om tien uur thuis. Hij zou om negen uur thuis zijn na een bezoek aan zijn verkering aan de Dordsedijk.

“Wat ik nou heb meegemaakt” komt hij verontschuldigend binnen, “Stapt een man met een snor uit de tram en vraagt de weg naar een kerkje nabij sluis 2 aan het Scholtenskanaal. Hij heeft meer dan vijf uur in de tram gezeten. Hij zei de nieuwe dominee te zijn. Hij had een lantaarn meegenomen en dat is maar goed ook. Verderop is de weg helemaal onbegaanbaar. Ik ben maar een stukje met hem meegelopen tot we iemand tegenkwamen die zei de dominee op te zullen halen. Zijn mooie kleren zaten onder de modder. ”.

Klazienaveen vroeger dominee Willem de Weerd

Dominee Willem de Weerd met zijn vrouw

Een aantal weken later bleek dat Freek Veenstra als eerste Klazienavener had kennisgemaakt met dominee W. de Weerd.

Jans Jagt