EEM Groepenkasten

Opnieuw hittegolf? Misschien lokaal

hittegolf zon zomer thermometerHet wordt deze week zeldzaam warm voor de tijd van het jaar. Er zullen records worden gebroken. Maar een landelijke hittegolf gaat opnieuw niet lukken.

In feite beleven we deze week de derde zeer warme periode van het zomerhalfjaar. De eerste periode viel midden in de zomer. Onder meer tijdens de Nijmeegse Vierdaagse. Alleen in het noorden van Limburg werd op 21 juli de status ‘regionale hittegolf’ gehaald. Het was de periode met de heetste dag van het jaar. In het zuiden en oosten werd de 35 graden gehaald op de twintigste juli. In De Bilt kwam het echter maar tot 1 tropische dag (het werd er 32,9 graden).

Tweede poging hittegolf

Nadat de eerste poging om tot een officiële hittegolf te komen, in het water was gevallen (er volgde een wisselvallige periode met regionaal zware buien), herstelde de (veel te vroeg verguisde) zomer van 2016 zich in de tweede helft van augustus op zeer overtuigende wijze. Er volgde een schitterende periode met volop zonovergoten dagen. In eerste instantie met relatief normale temperaturen, maar later in de maand werd het uiteindelijk toch echt warm. De tweede poging van 2016 om tot een landelijke hittegolf werd ingezet. Op 23 augustus haalde de Bilt 27 graden, de twee dagen erna was het er tropisch warm met respectievelijk 30 en 31 graden. Maar de benodigde derde tropische dag bleef uit terwijl de eveneens noodzakelijke vijfde dag met tenminste 25 graden er wel kwam. In Limburg kwam die derde tropische dag er wel. Wederom wel een regionale hittegolf. Voor het station Arcen, in Noord Limburg, dus de tweede hittegolf van het jaar.

Drie maal geen scheepsrecht

Deze week wordt de derde poging van 2016 ondernomen. Zou het er dan uiteindelijk toch van gaan komen? Eigenlijk zou het niet (moeten) kunnen. Nooit eerder is er een landelijke hittegolf geweest in het midden van september. Zou het weer bij een regionale hittegolf blijven, de derde van het jaar? Of gaat zelfs dat nu niet lukken. We kunnen er kort over zijn. Het jaar 2016 zal zonder landelijke hittegolf in de klimaatboeken worden weggeschreven. Het gaat wederom niet lukken. De Bilt komt op z’n best tot 2 tropische dagen maar bovendien zal de benodigde vijfde zomerse dag ook wel eens een lastig verhaal kunnen worden. In ieder geval voor De Bilt.

In Zuidoost-Drenthe zal het kwik vandaag stijgen tot 30 graden. Dinsdag en woensdag zal het nog ietsje warmer worden en zal het 32 graden worden. Donderdag blijft het met 29 graden nog heel warm, maar daarna zullen de temperaturen dalen naar 23 graden en in het weekend 20 graden of zelfs iets daaronder.

Warmterecords

Vandaag was het zowaar even wennen. Een zwak front bracht bewolking en zelfs wat lichte regen en motregen. Maar het front lost op en zal door hogedruk op het continent ook westwaarts het land uit worden gebonjourd. Vanaf morgen volgt een serie zonovergoten dagen. De warmte komt met een zwakke zuidoostelijke stroming overtuigend terug. Morgen al kan het in het Brabant en Limburg lokaal 30 graden worden. Dinsdag wordt het op veel meer plekken tropisch heet. Waarschijnlijk ook in De Bilt. Volgens de huidige berekeningen zou De Bilt dinsdag op 31 graden uit kunnen komen. Geen septemberrecord want op 5 september 1949 werd het er maar liefst 32,6 graden. Maar na 5 september is het in De Bilt (vanaf tenminste 1901) niet meer tot tropische temperaturen gekomen. In die zin wordt het dus wel een record. Sowieso zullen er her en der dagrecords gaan sneuvelen. In Brabant en Limburg zou het dinsdag 33 graden kunnen worden. De hoogst gemeten temperatuur in ons land in de maand september is 32,7 graden (Ell, 5 september 2013). Het opmerkelijke is dat het op 5 september 1949 in De Bilt even warm werd als bijvoorbeeld in Eindhoven. Maar het hittegevoelige Arcen was toen nog niet operationeel. Dus vrijwel zeker is het toen lokaal wel degelijk tenminste 33 graden geworden.

Tweede en derde tropische dag?

Een tweede tropische dag zal in De Bilt wellicht nog net kunnen. Ook op 14 september kan de 30 graden net wel (of net niet) gehaald worden. In het zuidoosten kan het nog 1 of 2 graden warmer worden. Daar is de tweede tropische dag redelijk waarschijnlijk te noemen. Maar daarmee hebben we dus nog geen (regionale of landelijke) hittegolf te pakken. Donderdag verandert er in het weerbeeld weinig. Ook dan schijnt de zon volop. Toch wordt de 30 graden zeer waarschijnlijk niet gehaald. Niet in De Bilt, maar zelfs niet in het doorgaans warmere zuiden en zuidoosten. Hier gaat de tijd van het jaar (midden september, qua zonnestand vergelijkbaar met eind maart!) toch tegenwerken. De dagelijkse hoeveelheid zonnestraling die nog binnenkomt moet hard opboksen tegen de vrijwel even lange periode dat het donker is en de atmosfeer effectief kan afkoelen. Zonder derde tropische dag dus geen hittegolf, zelfs niet in het zuidoosten.

Unieke periode

Bovendien is er ook nog een zomerse vijfde dag nodig. Zelfs dat wordt lastig. Vrijdag komt er vanuit het zuiden een thermisch lagedrukgebied opzetten. Het wordt al wat minder zonnig en mogelijk vallen ook de eerste buien. Tegelijkertijd is de timing van deze storing nog knap lastig. Met een iets latere doorkomst kan die vijfde zomerse dag er nog wel degelijk komen. Maar goed, dan nog komen we 1 tropische dag te kort. Zelfs in Limburg. Ofwel, drie maal geen scheepsrecht. Een landelijke hittegolf lukt niet dit jaar. Maar we staan wel een aan de vooravond van een zeer unieke periode met zomerse hitte zoals dat halverwege september niet eerder is voorgekomen. Vanaf komend weekend komt de (na)zomer verder onder druk te staan. Het koelt verder af en de zon zal zich bescheidener opstellen. Toch lijkt onvervalst herfstweer met regen en veel wind er voorlopig nog niet van te komen.

(Bron: weer.nl)